Klemensker – wieś serowa w sercu Bornholmu

Historia i charakter Klemensker

Początki Klemensker sięgają prawdopodobnie ok. 3800 r. p.n.e. – ślady osadnictwa odkryto w rejonie dzisiejszej ulicy Smedegade. Na terenie wsi znaleziono też kamienie runiczne, a niektóre z tutejszych dróg są udokumentowane w zapisach z XIV wieku. Wiejska gospoda Klemens Kro pojawia się w źródłach już w 1548 r., ale pierwsze domy wokół kościoła zaczęły powstawać dopiero pod koniec XIX w., a szkoła otworzyła się w 1906 roku.

Nazwa Klemensker pochodzi od kościoła parafialnego – Sankt Clemens Kirke. Przyrostek „-ker" to lokalna, bornholmska forma słowa „kirke" (kościół), podobnie jak w innych miejscowościach na wyspie. Klemensker to miejsce, które zachowało swój wiejski, rolniczy charakter – z otwartymi polami, farmami i spokojnym rytmem życia z dala od turystycznego zgiełku.

Kościół Sankt Clemens Kirke

Obecny kościół w Klemensker został ukończony w 1882 roku z granitu i zastąpił średniowieczną świątynię pod wezwaniem Świętego Klemensa, o której pierwsze wzmianki pochodzą z 1335 r. (łacińska nazwa „beati Clementis parrochia"). Budowla stoi na wzgórzu, na wysokości 114 metrów nad poziomem morza – to jeden z najwyżej położonych kościołów na Bornholmie.

Wnętrze kościoła zostało odnowione w 1960 roku, a dekoracje wykonał m.in. Paul Høm z Gudhjem – artysta znany z prac w kilku bornholmskich świątyniach. Wystrój odzwierciedla tradycje bornholmskiej sztuki sakralnej.

Bornholms Andelsmejeri – sery ze światową sławą

Klemensker jest siedzibą Bornholms Andelsmejeri – jedynej mleczarni na wyspie, produkującej szeroką gamę serów i produktów mlecznych. Największą sławę przyniosła jej duński ser pleśniowy (Danish Blue), który w 1980 i 1998 roku zdobył tytuł World Cheese Champion na konkursie w Wisconsin, USA.

Dział eksportowy, działający pod marką St. Clemens Food Products, wysyła rocznie ok. 4500 ton sera do odbiorców na całym świecie. To dowód na to, że nawet niewielka wieś na bałtyckiej wyspie może być jednym z globalnych liderów produkcji sera.

Dawna kolej bornholmska

Klemensker miał kiedyś własną stację kolejową na linii Allinge Railway, łączącej Rønne z Allinge i Sandvig w pobliżu Hammershus. Kolej działała w latach 1913–1953 i odgrywała ważną rolę w transporcie mieszkańców i towarów na wyspie. Dziś po dawnej linii kolejowej pozostały ślady, a historię bornholmskich kolei można poznać w Nexø.

Poznaj Muzeum Kolejnictwa DBJ w Nexø

Simblegårdsvej – droga z charakterem

Od gospody Klemens Kro zaczyna się Simblegårdsvej – droga znana z wyjątkowo stromego zjazdu, po którym następuje długi podjazd na Klemensker Bakke. To jeden z tych odcinków na Bornholmie, który zapada w pamięć zarówno rowerzystom, jak i kierowcom. Na północy tej drogi leży farma Simblegård.

Położenie i okolica

Klemensker leży w wewnętrznej, rolniczej części Bornholmu, z dala od wybrzeża, ale w wygodnej odległości od kilku ważnych miejscowości. Na zachód znajduje się Hasle z portem i wędzarniami, na południowy zachód stolica wyspy Rønne, a na północ Allinge z dostępem do ruin Hammershus. Przez Klemensker przebiega skrzyżowanie głównych dróg, co czyni go naturalnym punktem przesiadkowym na trasach rowerowych i samochodowych po wyspie.

Co zobaczyć w okolicy

Hasle

Nadmorskie miasteczko z portem rybackim, słynną wędzarnią Hasle Røgeri i klimatycznymi uliczkami. Zaledwie 7 km od Klemensker – idealne na popołudniowy wypad.

Rønne

Stolica Bornholmu z muzeum, ceramiką Hjorths Fabrik, portem promowym i historyczną starówką. Największe miasto wyspy, 13 km na południowy zachód od Klemensker.

Ruiny Hammershus

Największa twierdza średniowieczna w Skandynawii, położona na klifie nad morzem. Dawna linia kolejowa z Klemensker prowadziła właśnie w kierunku Allinge i Sandvig, u stóp Hammershus.